Mondkeelholtekanker detecteren met micro RNA in speeksel

Het aantal diagnoses van OFK neemt toe en wordt steeds vaker veroorzaakt door HPV. Het is op dit moment nog niet mogelijk om dit type kanker vroegtijdig te detecteren. Een Australische studie heeft gekeken of HPV-positieve OFK mogelijk te detecteren is aan de hand van micro-RNA (miRNA) in speeksel.

MiRNAs zijn kleine stukjes RNA die niet coderen voor eiwitten, maar een rol spelen in de regulatie van genexpressie. Veranderingen in de hoeveelheid miRNA leiden dus tot een verandering van de genexpressie. Zulke veranderingen in de hoeveelheid miRNA worden bijvoorbeeld gezien in het geval van ziektes, waaronder kanker. In het geval van OFK staat het speeksel in nauw contact met de tumor en kan miRNA afkomstig van de tumor dus in het speeksel terecht komen. Daarom onderzocht deze studie of er miRNAs in speeksel aanwezig zijn die mogelijk een rol kunnen spelen in de detectie van HPV-positieve OFKs.

Het lastige is dat een HPV-infectie zelf ook kan zorgen voor een verandering van de miRNAs. Daarom zijn de miRNAs van HPV-positieve OFKs vergeleken met HPV-positieve controles (zonder OFK). De analyse van de miRNAs in speeksel van deze twee groepen leverde een panel van negen miRNAs op. Een combinatie van deze negen miRNAs zorgde voor een diagnostisch onderscheidend vermogen van gemiddeld 96,4%. Het panel van miRNAs is dus geschikt om HPV-positieve OFKs te detecteren en om onderscheid te maken tussen een HPV-infectie en een HPV-positieve OFK.

Daarnaast is er gekeken of miRNAs prognostisch gebruikt zouden kunnen worden. Uit analyse werd een panel van negen miRNAs gevonden die een prognostische waarde hadden over de algemene overleving van OFK-patiënten.

Van een aantal van de gevonden miRNAs was al bekend dat deze gedereguleerd raken wanneer sprake is van kanker. De expressie van deze miRNAs daalt waardoor bepaalde pro-kanker genen tot een hogere expressie kunnen komen. Er zijn echter ook een aantal specifieke miRNAs geïdentificeerd die wel anders gereguleerd worden in OFK, maar niet eerder bij andere kankers zijn aangetoond.

Uit deze Australische studie blijkt dus dat het mogelijk is OFK te detecteren aan de hand van miRNAs in speeksel en dat dit ook mogelijk is wanneer dit door HPV wordt veroorzaakt. Met het stijgend aantal diagnoses van HPV-positieve OFK is het belangrijk dat er mogelijkheden tot screening komen en deze studie zorgt voor belangrijke informatie om dit te bereiken. Daarnaast is een speekselsample makkelijk en non-invasief te verkrijgen en zou dit dus een goede manier van screening kunnen opleveren.